UnHerd დიდი ბრიტანეთი
კატია ჰოიერი
ქდკ-ს ლიდერს თითი თითზე არ დაუკარებია, რომ გაეჩუმებინა თავისი პარტიის ელემენტები
ასე რომ, მუსიკამ დიდხანს არ გასტანა. უკრაინაში მშვიდობის დასამყარებელი მოლაპარაკებები რიგიანად არც იყო დაწყებული, რომ მაღალი რანგის გერმანელი პოლიტიკოსები ალაპარაკდნენ რუსეთთან კავშირის აღდგენაზე.
გერმანიის მომავალ მთავრობაში ასეთი შემობრუნების მოწინააღმდეგეთა რიცხვი კიდევ უფრო შემცირდება – აი იაფ ენერგიასთან მიბრუნების ცდუნება კი, სადღეისოდაც დიდია. ნუთუ გერმანია ახლოსაა იმ ნიშნულთან, რომლის იქით, მოსკოვთან ურთიერთობის აღდგენა იწყება.
ასე მაგალითად სანქციების გაუქმებაზე, ალაპარაკდა მიჰაელ კრეჩმერი, მემარჯვენე-ცენტრისტული ქრისტიან-დემოკრატების თავჯდომარის მოადგილე, მომავალი კანცლერის – ფრიდრიჰ მერცის პარტიიდან. მან განაცხადა, რომ ანტირუსული ევროპული სანქციები „სრულიად მოძველებულია“ და ეს კურსი წინააღმდეგობაშია „ამერიკულ მიდგომასთან“. კრეჩმერმა მოითხოვა „მუდმივი მსჯელობა იმაზე, სანქციებით, რომელი ზიანდება უფრო მეტად, გერმანია თუ რუსეთი“.
კრეჩმერი არ არის ერთადერთი, ვინც ასეთ შეხედულებებს გამოთქვამს. ქდკ-ს დეპუტატმა თომას ბარაისმა კოლეგებს შესთავაზა ენერგომატარებლების მიწოდების აღდგენა „ჩრდილოეთის ნაკადებით,“ მაშინვე, როცა უკრაინაში ვითარება დასტაბილურდება. „რა თქმა უნდა, გაზის მოწოდება აღდგება – განაცხადა მან – ურთიერთობა კი მოწესრიგდება.“ ჟურნალ Politico-სთვის მიცემულ ინტერვიუში, მისი თანაპარტიელი – იან ჰაინიში დაეთანხმა იმ აზრს, რომ გერმანიას „უნდა ჰქონდეს საშუალება, განიხილოს რუსული გაზის მიღების საკითხი“.
ნიშანდობლივია, რომ ამგვარ დასკვნებს აკეთებს არა მარტო ქდკ. წასვლის პირას მყოფი კანცლერის – ოლაფ შოლცის თანაპარტიელ სოციალ-დემოკრატებს შორის (მათ ქდკ-ს პარტნიორებად მოიაზრებენ კოალიციაში), არაერთი მომხრეა მოსკოვთან ურთიერთობის აღდგენის. მაგალითად ბრანდებურგის მიწის მეთაური – დიტმარ ვოიდკე აცხადებს, რომ მოხარული იქნება „რუსეთთან ნორმალური ეკონომიკური ურთიერთობების დაბრუნების.“ ეს არცაა გასაკვირი: მის მიწაზე არსებობს ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა, რომელიც რუსებს ეკუთვნის და სწორედ ის ამარაგებდა საწვავით ბერლინს. ამას გარდა, ის რეგიონის ერთ-ერთი უმთავრესი დამსაქმებელია. წარსულში მერცს თავი „ქორად“ და უკრაინის გულმხურვალე მომხრედ მოჰქონდა. არჩევნების წინ, ის პირობას იძლეოდა, რომ კიევს შორი დისტანციის რაკეტა Taurus-ს მიაწვდიდა, მიუხედავად შოლცის კატეგორიული წინააღმდეგობისა. გასულ წელს მან ასევე გააკრიტიკა მიმავალი კანცლერი რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინთან სატელეფონო საუბრის გამო. ხარჯების გიგანტური პაკეტი, რომლითაც უნდა გაიზარდოს ქვეყნის თავდაცვის შესაძლებლობები, მან კბილებით გაათრია პარლამენტში – უპირველესად რუსული საფრთხის მოშველიებით. შთაბეჭდილება რჩება, რომ მოსკოვი მერცს სერიოზულად აღიქვამს: რუსეთის საგარეო უწყების ხელმძღვანელმა სერგეი ლავროვმა, მის შეხედულებებს „საკმაოდ აგრესიული“ უწოდა.
მართალია, თავად მერცი პრორუსულ ბანაკს არ მიეკუთვნება, მაგრამ მას თითი თითზე არ დაუკარებია თავისი წარმომადგენლების გასაჩუმებლად. პირიქით, ეს ხალხი მოლაპარაკების მაგიდასთან ზის, სადაც მომავალი კოალიციის შექმნის პირობები განიხილება. კრეჩმერი მიმდინარე დიალოგის უმაღლეს ჯგუფში შედის მერცთან ერთად, ბარაისი – ინფრასტრუქტურის ქვეჯგუფში, ჰაინიში კი საკვანძო ენერგეტიკულ ჯგუფში ირიცხება.
რუსული რესურსები იმდენად მნიშვნელოვანია გერმანიის ეკონომიკური მოდელისთვის, რომ ასე ვთქვათ, შეზრდილია ქვეყნის პოლიტიკურ დნმ-თან. მერცი, ამ მდგომარეობას, ერთი ხელის მოსმით, ვერ შეცვლის, მაგრამ უნდა იყოს იმის გარანტია, რომ მოსკოვთან ურთიერთობის აღდგენის პირველივე შესაძებლობას, არ ჩაებღაუჭება. გერმანიამ უნდა მოახდინოს მისი ენერგეტიკული წყაროების დივერსიფიცირება, რომ სხვა სახელმწიფოების ხუშტურების მძევლად არ იქცეს.
სამწუხაროდ არ არსებობს რაიმე ნიშანი იმისა, რომ ამ დისკუსიას ტონს, მერცი აძლევდეს. მოლაპარაკებები მომავალი კოალიციის შექმნაზე გრძელდება, მაგრამ ენერგეტიკული კრიზისის გადაჭრის თანმიმდევრული სტრატეგია, ჯერ არ იკვეთება. უკრაინასთან კონფლიქტამდე, რუსეთი უზრუნველყოფდა ნავთობის გერმანული იმპორტის მესამედს და ქვანახშირისა და გაზის იმპორტის ნახევარს. თუ გავითვალისწინებთ იმას, რომ საერთოეროვნული უარი ითქვა 2038 წლისთვის ქვანახშირის გამოყენებაზე, გაურკვეველია, როგორ უნდა მოხერხდეს ამ ნედლეულის ალტერნატიული საწვავით ჩანაცვლება. ქდკ-ს კურსს – ააღორძინოს ბირთვული ენერგეტიკა, გსდპ კატეგორიულად ეწინააღმდეგება.
ვინაიდან „მწვანეები“ ყველაზე ანტირუსული პარტიაა დაშლილი კოალიციიდან, ის გადავა ოპოზიციაში, მომდევნო მთავრობა კი შეიძლება მივიდეს იმ დასკვნამდე, რომ კრიზისიდან ერთადერთი გამოსავალი – ეს რუსული ბუნებრივ საწვავთან მიბრუნებაა.