Le Figaro საფრანგეთი
ზამთარი – ოთხჯერ დაეხმარა რუსეთს. ჯერ მონღოლების, შემდეგ შვედებისა და ფრანგების, ბოლოს კი გერმანელების წინააღმდეგ ბრძოლაში. არის თუ არა მოსალოდნელი, მსგავსი რამ კიდევ ერთხელ? უკრაინაში ყინვებმა შეიძლება მინუს 30-ს მიაღწიოს და ეს ბუნებრივად გაართულებს საბრძოლო მოქმედებების წარმართვას. „ზამთარი ვერ შეაჩერებს ომს. ისტორია მოწმობს, რომ ამ ადგილებში შეტევითი მოქმედებები არ წყდება ზამთრის პერიოდშიც. ზამთარი მხოლოდ აძნელებს სამხედრო მოქმედებებს“ – აღნიშნავს იოჰან მიშელი, სტრატეგიული კვლევების ცენტრის თანამშრომელი
ჯერ კიდევ ზამთრის დადგომამდე, საშემოდგომო ნალექის შედეგად, საკომუნიკაციო და ლოგისტიკური მარშრუტები ატალახდება. ეს გაართულებს „ხანგრძლივ ოპერაციებს“ – დასძენს ექსპერტი, მაშინაც კი, თუ შეტევითი ქმედებები – შესაძლებელი იქნება“. უკრაინელი მეომრების ეფექტიანი კონტრშეტევა, რომელიც ფართოდ რეკლამირებულ ხარკოვის ოლქის გათავისუფლებას გულისხმობს, ზამთრის პირზე, ძნელად თუ მიიღწევა. ზამთარში ფრონტი დინამიურობას ინარჩუნებს, მაგრამ დიდი შეტევები – იშვიათია“ – აგრძელებს ტიბო ფუიე, სტრატეგიული კვლევების ფონდის (IISS) თანამშრომელი.
რუსეთი ელის გაძლიერებას
რუსეთს, რომელიც სექტემბრიდან მოყოლებული წარუმატებლობას განიცდის, ზამთრის მოახლოება – ფრონტის სტაბილიზაციის იმედს აძლევს. მით უფრო, ამ დროისთვის, დასრულდება 300 ათასი მობილიზებულის მომზადება. ისინი ჩაენაცვლებიან პროფესიულ არმიას, რომელიც აგერ უკვე 7 თვეა იბრძვის. ასე რომ, პროფესიული არმია ზურგის რიგ ამოცანებს რეზერვისტებს გადაულოცავს, თვითონ კი წინა ხაზზე იმოქმედებს. უფრო მეტი ინფორმაცია მობილიზებულების დანიშნულებაზე, ჯერ არ მოიპოვება. ისინი შეიძლება გაამწესონ უკვე არსებულ შენაერთებში, რათა მათ ხარჯზე შეავსონ დანაკარგი, მაგრამ რუსების მდგომარეობის მკვეთრი გაუმჯობესება ნაკლებსავარაუდოა.“ „მობილიზებულებმა უნდა დახვეწონ თავიანთი უნარები“ – აზუსტებს ტიბო ფუიე. ამდენად, ნაკლებსავარაუდოა ის, რომ რუსეთის არმია ზამთარში მორიგ შეტევაზე გადავა“. ის, უფრო ძალების შენარჩუნებას ეცდება და გაზაფხულის დადგომას დაელოდება.
სტრატეგიულად – „რუსეთს სურს თავიდან აიცილოს ანექსირებული ტერიტორიების შემდგომი დაკარგვა, თუმცა მისი მოსახლეობა თანდათან ხვდება, რომ სამხედრო მოქმედებები ისე არ მიდის, როგორც ელოდნენ“ – დააკონკრეტა იოჰან მიშელმა. კიდევ ერთი წარუმატებლობა, ვთქვათ ხერსონში, რუსების მიერ ოკუპირებულ ყველაზე დიდი და ყირიმისკენ მიმავალ საკვანძო ქალაქში, სავარაუდოდ ცუდად აისახება პოლიტიკურ ხელისუფლებაზე. „თუ ხერსონი დაეცა, არ ვიცი, როგორ მოახერხებს პუტინი ხელისუფლების შენარჩუნებას – განუცხადა „ფიგაროს“ გენერალმა ფრანსუა შოვანსმა.
უკრაინა კი ეცდება გამოიყენოს ხარკოვის ოლქში მიღწეული გარღვევა და ხერსონი ზამთრის დადგომამდე დაიბრუნოს. „ზამთარი გრძელი და სუსხიანი რომც არ იყოს (რუსეთის მსგავსად) – გვიხსნის ტიბო ფუიე – გასათვალისწინებელია, რომ უკრაინელებს თვეობით უწევდათ გეგმების დამუშავება წარმატების მისაღწევად და ინიციატივის ხელში ჩასაგდებად. კიევი შეეცდება, რაც შეიძლება მეტი ტერიტორია დაიბრუნოს, ვიდრე ზამთარი დადგება და ვითარება გართულდება.“ უკრაინული არმია მალე მიიღებს 625 მილიონიან დახმარებას აშშ-სგან, ახალ ფრანგულ ქვემეხებს – „სეზარს“ და რეაქტიულ ზალპური ცეცხლის სისტემებს – ჰაიმარსს, რაც მათ დაეხმარება, გაზარდონ თავისი შესაძლებლობების დიაპაზონი“.
ზამთარში – ლოგისტიკა მკაცრ გამოცდას გაივლის
ედუარდ ჟოლი, სამხედრო სკოლის სტრატეგიული კვლევების თანამშრომელი და შეიარაღებული კონფლიქტების თეორიის სპეციალისტი, შეგვახსენებს, რომ „ყინვამ და ლოკაციაზე ცვლილებებმა, შეიძლება ავნოს ან არგოს სტრატეგს. ის, ვინც მდებარეობის უპირატესობებს ეყრდნობა, შეიძლება იმედგაცრუებული დარჩეს, განსაკუთრებით ზამთარში“. ორი მაგალითი ისტორიიდან: „ჰიტლერის შეტევა 1941 წელს, მოხერხდა ნიადაგის გაყინვის შედეგად – გერმანელთა ტანკები მანევრირებდა გზებისა და ტრასებისა მიღმაც. მეორე მხრივ, ‘“ზამთრის ომის“ დროს (სსრკ-ს და ფინეთს შორის), ცივი ზამთარი ხელს აძლევდა დაცვაში მყოფ მხარეს“, ამდენად, თუ ამინდი დაეხმარა, უკრაინა გააგრძელებს შეტევას, თუმცა გაცილებით ნელ ტემპში, ვიდრე ეს ბოლო კვირეების განმავლობაში ხდებოდა.
„გარდა საბრძოლო მოქმედებების გართულებისა, ყინვა და სიცივე, აძნელებს მატერიალურ-ტექნიკურ მომარაგებას, იწვევს აღჭურვილობის ვადამდელ ცვეთას, აკნინებს ჯარისკაცების მორალურ სულისკვეთებას“ – გვიხსნის ტიბო ფუიე. ნაპოლეონის იმპერიისა და ვერმახტის ჯარისკაცებმა, ეს მწარე გამოცდილება საკუთარ თავზე იწვნიეს. ახლა უკვე ევროპაშიც იციან, რომ ზამთარში, ამ ადგილებში შეტევისთვის, საჭიროა შესაბამისი აღჭურვილობა, თბილი ტანსაცმელი, გათბობის საშუალებები, სათადარიგო ნაწილები…
„ანუ ზამთარი ნეგატიურად მოქმედებს ტექნიკაზე, რომელიც უფრო ჩქარა ფუჭდება. ეს თანაბრად ეხება ელეტრონულ მოწყობილობებსაც, ჯავშანმანქანები კი უფრო ძნელად იქოქება და მოძრაობს“ – აღნიშნავს იოჰან მიშელი. „ზამთრის დადგომასთან ერთად, ჩნდება პრობლემები, რომლებიც უშუალოდ არ უკავშირდება საბრძოლო მოქმედებებს. ასეთ დროს, ლოგისტიკური ნაკადები განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს და ამ მხრივ ყირიმის ხიდის აფეთქება – ძლიერი ფსოქოლოგიური დარტყმაა“ – ამბობს ედუარდ ჟოლი.
მეტიც, ზამთარში – ხე-მცენარეები კარგავს საფარს და შიშვლდება ქვედანაყოფების კამუფლაჟი. თუმცა ყინვამ შეიძლება გააადვილოს მეტ-ნაკლებად დიდი წყალსატევების გადალახვა, შესაბამისად მტრის ზონაში შეღწევა.
მოკავშირეთა მხრიდან დახმარების მნიშვნელობა
ჭარმაგი გენერალი შოვანსი – მოკავშირეებს გადამწყვეტ მნიშვნელობას ანიჭებს. „მოწინაარმდეგე რუსეთის შემდეგ, უკრაინელებისთვის მთავარი საფრთხე მკაცრი ზამთარი და ყინვა კი არ არის, არამედ დასავლეთის დახმარების შეწყვეტა. აშშ-ში ჩატარებული ზოგიერთი გამოკითხვა აჩვენებს, რომ ყველა არ ეთანხმება უკრაინის მხარდაჭერის გაგრძელებას. ევროპაში არსებული ეკონომიკური და ენერგეტიკულ პრობლემები, შეიძლება აისახოს დახმარებაზე. იმისთვის, რომ მიიღოს მეტი მომაკვდინებელი ტვირთი, უკრაინამ ყველას უნდა ანახოს, რომ გამარჯვება დამოკიდებულია იარაღის მიწოდებაზე“ – განმარტავს გენერალი შოვანსი. კიევი ყურადაღებით აკვირდება, თუ როგორ უმკლავდება დასავლეთი – ენერგეტიკულ და ინფლაციურ პრობლემებს. „ზამთარი აისახება ომის ფსიქოლოგიაზე და შეიძლება ნეგატიური გავლენა იქონიოს კონფლიქტის მონაწილეებზე“ – გვაფრთხილებს ედუარდ ჟოლი.
„თუ აქამდე ევროპელებმა შეინარჩუნეს სიმყარე უკრაინის დახმარებაში – იარაღის მიწოდებისა და რუსეთის საწინააღმდეგო სანქციების სახით, დღეს ნაწილი ფიქრობს, რომ ენერგომატარებლების პრობლემის ზეგავლენით, ზამთარში სიტუაცია შეიცვლება ევროპაში. დანამდვილებით ვიცი, რომ რუსები სწორედ ამას ელიან. მაგრამ არ ვფიქრობ, რომ ევროპელთა დისკურსი, ამ მიმართულებით ვითარდება, უფრო პირიქითაა“ – ირწმუნება ტიბო ფუიე. „ამას გარდა, ეს პოლიტიკური არჩევანის საკითხია“ – აღნიშნავს იოაჰიმ მიშელი, რომელიც შეგვახსენებს, რომ ევროპელი პოლიტიკოსები, გადაჭარბებით აფასებენ საკუთარი მოქალაქეების მგრძნობელობას დანაკარგისადმი.“ „თუ გასაგებად აუხსნი გერმანელებს მათ მიერ გაღებული მსხვერპლის მიზანს, ისინი გაგებით მოეკიდებიან სიძნელეებს, რომელთაც პოლიტიკოსები უქმნიან“ – დაასკვნის ის.